KLUB PODRÓŻNIKA
GRECJA KRAJ FILOZOFÓW

Architektura Grecji

Już około 2000 r. p.n.e. na Krecie i sąsiadującej z nią Santorini rozwijała się cywilizacja minojska, która pozostawiła po sobie kompleksy pałacowe w Knossos czy Fajstos. Te kamienne budowle tworzyły wielki labirynt, o tynkowanych pokrytych freskami ścianach i wewnętrznych dziedzińcach.


Wyrafinowana kultura minojska upadła ok. 1400 r. p.n.e., Mykeńczycy z Peloponezu, którzy wkrótce stali się główną siłą regionu, przejęli od Minojczyków m. in. zwężające się ku dołowi kolumny, które można podziwiać w Lwiej Bramie w Mykenach (z ok. 1600 r.p.n.e). Konstrukcje greckie tworzyły pionowe słupy kolumn, które były dźwigane przez poziome krokwie stropu. W okresie archaicznym (od ok.650r-490 p.n.e.) architektura się błyskawicznie rozwinęła.


Najważniejszą zasadą artystyczną były doskonale dobrane proporcje. W architekturze świątynnej powoli osiągano perfekcyjny układ linii poziomych i pionowych. Panowało przekonanie, że kluczem do harmonii jest liczba. Grecy wiedzieli jak zapobiec złudzeniom optycznym, czego przykładem może być Partenon, w którym ani jeden optyczny pion czy poziomom, nie był faktycznym pionem/poziomem w rzeczywistości. Świątynie archaiczne wznoszone były w stylu doryckim, charakteryzowały się masywnością, głęboko żłobkowanymi kolumnami o prostych kapitelach i bez podstawy. W okresie klasycznym (490- 336r. p.n.e) w architekturze pojawiły się kolumny jońskie, znacznie smuklejsze i bardziej eleganckie od doryckich poprzedniczek.


Okres hellenistyczny wniósł do architektury jeszcze wyższy stopień wyrafinowania, dzięki wprowadzeniu kolumn korynckich, których kapitele przypominały kształtem liście akantu. 



Najstarszym przykładem tego porządku architektonicznego jest monument w Atenach, zwany pomnikiem Lizykratesa. Kolumny korynckie przybierały gigantyczne rozmiary, czego przykładem jest świątynia Zeusa Olimpijskiego. W przeciwieństwie do budowli sakralnych, domy mieszkalne miały bardzo prostą formę.


Dzięki chrześcijaństwu i wpływom Bizancjum w architekturze, tuż obok rzymskiej bazyliki pojawiły się nowe typy kościołów. Pierwszy miał formę pojedynczego pomieszczenia z centralną kopułą, czasami osadzoną na ośmioboku jak np. w Osios Loukas , a drugi na planie krzyża także zwieńczony kopułą np. ateńska cerkiew Świętych Apostołów. W kopule bardzo często umieszczano wizerunek Chrystusa Wszechwładcy. Islam i czasy osmańskie sprawiły, że w budownictwie mieszkalnym modne stało się wykładanie pomieszczeń drewnem, co stylistycznie łączyło tradycje stambulskie z europejskimi.


Wiele charakterystycznych tureckich budowli zburzono po odzyskaniu niepodległości, ale zachowały się między innym największy meczet w Grecji Hanza Bey. Typowo neoklasyczne budowle to przede wszystkim Pałac Królewski Von Gartnera czy Uniwersytet Narodowy im, Kapoistrasa (dzieło braci Hansenów) i Biblioteka Narodowa. W XX wieku , zwłaszcza w okresie powojennym powstawało jak w większości krajów wiele brzydkich, betonowych bloków i biurowców, ale również w tym okresie znajdują się godne uwagi, inspirowane architektura międzynarodową budowle.


Powstawały głównie w rejonie Aten, przykładami mogą być Megaro Muzikis, Ateńska Szkoła Muzyki, Muzeum Sztuki Cykladzkiej i wiele innych. Współczesna architektura grecka stara się łączyć elementy modernistyczne z tradycyjnymi.

Darmowe strony www dla każdego